Türk-Tatar Dil Bilimine Giriş
Kitap , Latin , Türkçe / 2 Ocak 2018

Bekir Sıtkı ÇOBANZADE. Palet Yayıları, Konya, 2015. Hazırlayan: Fatih Numan Küçükballı / Ufuk Deniz Aşçı ISBN: 978-6055262716 300 sayfa. 15,4×22,5cm “…Yukarıda zikrettiğimiz Türkiyat ve şarkiyat ocaklarından birisi olmağa aday Kırım Üniversitesi’nde geçirdiğim dört yıllık ilmî ve tedrisî ömür, Türk-Tatar dillerinin şimdiye kadar hangi usullerle, kimler tarafından araştırıldığını bana öğretti. Bu bilgileri başkalarının da bilmesi gerektiğini düşündüm. Hakikaten Türkoloji araştırmalarının kısa ve yüzeysel de olsa tarihî geçmişi, üniversite talebelerini ve ikinci derece, hatta dil öğretimine şuurlu bir tarzda yanaşmak isteyen birinci derece mekteplerin muallimlerini büsbütün başka bir âleme ve ruhiyete eriştirebilirdi. Bundan başka Türkoloji araştırmalarının temel sebeplerine varabilmek ve bu hususta tenkidî ve tahlilî bir bakış açısı sahibi olabilmek için, genel dil biliminin ses ve şekil bahisleri ve bunların Türk-Tatar dillerine tatbiki hususlarıyla da aşina olmak lazımdır. Eserimiz, işte bu ihtiyacı karşılama ve bu konulara dikkatleri çekme isteğiyle tertip olunmuştur…” -Çoban-zâde-

Aluşta’dan Esen Yeller – Bir Kırım Türküsü
Kitap , Latin , Türkçe / 2 Ocak 2018

Serra MENEKAY. Doğan Kitap, İstanbul, 2015. ISBN: 978-6050924091 416 sayfa, karton kapak, 13,5×19,5cm. Dansa ve müziğe çok yetenekli olan Nehar, köyünden ayrılarak Akmescit’teki bir tiyatro kumpanyasına katılır. Burada ömür boyu dost kalacağı Bilal Ağa ve Rebiye’yle tanışır ve bir Alman subayına âşık olur. Ne yazık ki tüm dünyayı etkisi altına alan İkinci Dünya Savaşı hepsinin hayatlarında onulmaz yaralar açacak, savaş sonrasında ise Sovyetler Birliği’nin politikaları Kırım’daki aileleri, sevgilileri birbirinden kopararak dünyanın dört bir yanına savuracaktır. Serra Menekay Aluşta’dan Esen Yeller’de bir kısmı Kırım’dan Türkiye’ye göç eden, bir kısmı ise Sovyetler Birliği’nde sürgüne mahkûm edilen ailesinin yaşadıklarını bir roman kurgusuyla anlatırken, Kırım halkının trajedisine ve demokratik direnişine de ışık tutuyor. İki kadının gözünden savaş, vatan hasreti, yaşam mücadelesi, doğum, ölüm ve aşk… Her şeyden biraz, en çok da hayat…

Perception of homeland among Crimean Tatar diaspora living in Turkey as reflected on the diaspora journal Emel Kırım Tatarlarının diyaspora dergisi Emel’de Türkiye’deki Kırım Tatarlarının anavatan algısı
İngilizce , Latin , Tez / 2 Ocak 2018

Feyza TOPRAK Ankara: ., 2013 Universite : Ortadoğu Teknik Üniversitesi Tez Turu : Yüksek Lisans This study concentrates on the changing discourses on homeland in the Crimean Tatar diaspora journal Emel. The research is carried out on the basis of articles and poems published by the diaspora intellectuals, authors, and poets, namely diaspora activists. The historical context, which is the reference point for these discourses, covers the period between the years 1960 and 1994 during which, as deemed ?Emel? accomplished its primary mission attributed. Moreover, the study explores how the diaspora elite constructed their national identity in three and a half decade by using the term homeland and the national sentiments attached to it. This study also focuses on other discoursive elements than homeland utilized in Emel to forge a distinct national identity among Crimean Tatar diaspora living in Turkey. It also determines the continuities and ruptures in the themes used by the diaspora elite groups to reconstruct their transnational identities. In addition, the study analyses how the identity consciousness that occurred in the diaspora community turned out to be diaspora nationalism in these thirty four years. / Bu çalışma Türkiye?de yaşayan Kırım Tatarları’nın diaspora dergisi Emel’i inceleyerek diaspora eliti tarafından yazılan ve yayınlanan makale…

Molla Abbas Frenğistan Diyarında
Kırım Tatarca , Kitap , Latin / 2 Ocak 2018

İsmail Bey GASPIRALI. Editura Imperium, Köstence, 2014. Yayına Hazırlayan: Saim Osman KARAHAN ISBN: 978-606-93673-9-1 138 sayfa, karton kapak, 14,5×20,5cm. Kitapta İsmail Bey Gaspıralı’nın Frengistan Mektupları ve Darürrahat Müslümanları adlı eserleri Emel Dergisi Yazıişleri müdürümüz Saim Osman Karahan tarafından Dobruca Kırım Tatar Ağzı’na aktarılmış ve sonuna Gaspıralı’nın kısa hayat hikâyesi eklenmiştir. “Molla Abbas medrese mezunı, Taşkentli bir caş Tatardır. Acilikke ketmege niyetlenip Odesa’da Türkiye vaporın beklep turğanda, tiyatruda bir Fransız qızıman tanışır… Acilik planını biraz deñiştirir, başta Frengistan’nı (Batı Avrupa’nı) körecek, sonra Mekke’ge baracaq bolır. Batı’nıñ medeniyetimen tanışır, bonıñ Türk-Tatar ve müslüman bolğan öz halqına yararlarını ve zararlarını tüşünmege başlar.”

İsmail Gaspıralı Albümü
Kitap , Latin , Türkçe / 2 Ocak 2018

Ali İhsan KOLCU. Salkımsöğüt Yayınları, Erzurum, 2014. ISBN: 6055160296. 111 sayfa; 13,5×19,5 cm. 2.Baskı. Türk aydınlanmasının büyük önderlerinden Ceditçi, gazeteci, düşünür, yazar ve yayımcı İsmail Gaspıralı yalnızca yaşadığı döneme değil sonraki yüzyıla da damgasını vuran önemli aydınlardan biridir. Onun 1914’te ölümünden sonra Tercüman yazı heyetinin katkılarıyla Hasan Sabri Ayvazof tarafından hazırlanan bu albümde, İsmail Gaspıralı’nın hem özel hayatı hem de yazarlık, gazetecilik hayatıyla ilgili önemli bilgiler vardır. Kendisini dünya Müslümanlarının aydınlanması çalışmaya adamış bu büyük adamın yürüttüğü faaliyetler, bu kitapta tarihsel belgeler ışığında ele alınmış ve onun ölümünün İslam dünyasında yaptığı büyük yankılar özetlenmiştir.

İsmail Gaspıralı Dünyası. İsmail Gaspıralı Dehası
Kitap , Latin , Türkçe / 2 Ocak 2018

Abid TAHİRLİ. İleri Yayınları, İstanbul, Ekim 2014. ISBN: 9786055452582 224 Sayfa. 14,5×20,5 cm. İlk arayışlarından başlayarak onun “Dilde, fikirde, işte birlik!” ülküsünü hayata geçirdiği ve kendisiyle özdeşleşen başyapıtı Tercüman gazetesine (1883-1918), cehalete indirilen ağır darbe olan “Yeni Okul”dan Türkçe konuşan halkların her alandaki birliği mücadelesine ve “Bütün Türklerin tercümanı” olmasına kadar İsmail Gaspıralı’nın yaşamını aktaran, meslektaşlarının ve araştırmacıların gözüyle ona ışıldak tutan İsmail Gaspıralı’nın Dünyası’nda kendi yapıtlarından yararlanılarak hazırlanmış İsmail Gaspıralı portresi çıkıyor karşımıza. Yaşamı, yapıtları, çalışmaları, düşünceleriyle yeterince bilinmeyen Gaspıralı’nın, UNESCO’nun 2014 yılını İsmail Gaspıralı Yılı ilan etmesiyle yeniden gündeme gelmesi çabalarının boşa gitmediğini göstermektedir. -Öner Yağcı-

Kırım Hanlığı ve Çöküş Sebepleri
Kitap , Latin , Türkçe / 2 Ocak 2018

Erşahin Ahmet AYHÜN. Eğitim Yayınevi, İstanbul, Eylül 2014 ISBN: 9786059991117 312 sayfa. 15×21,5cm “Osmanlı Devleti için oldukça mühim olan Kırım Hanlığı, Osmanlı halifesinin yanında seferden sefere koşmuş, Karadeniz’in kuzeyinde, Kafkaslarda, Sibirya’da ve Doğu Avrupa’da yaşayan milletlerin tarihine tesir etmiş, Moskova Prensliğine asırlar boyu nefes aldırmamıştır. Tarihte önemli bir görevi üstlenmiş olan Kırım Hanlığının yıkılışı, Osmanlı Devletinde büyük bir üzüntü kaynağı olmuştur. Kırım’ı ilhak edip, gayri hukuki bir şekilde halkını soykırıma uğratarak ve sürgün ederek içini boşaltan siyasi güçlerin iktidarları da yok olup gitmiştir. Topraklarını kaybeden Kırım halkının vatana dönüş mücadeleleri, günümüze kadar devam edip gelmiştir. Kırım Türklerinin tarihinden alınacak çok dersler vardır. Bu saha ihmal edilerek layıkıyla çalışılmamıştır. Maksadımız, bu mütevazı çalışmamızla, araştırmacıların dikkatini bu alana çekebilmek suretiyle Kırım ve Osmanlı tarihine katkıda bulunmaktır.”

Kırım Tatar Türkçesi (Giriş-Metinler)
Kitap , Latin , Türkçe / 2 Ocak 2018

Abdülkadir ATICI. Ensar Neşriyat, Konya, Ağustos 2014. ISBN: 978-605-5176-67-9 1088 Sayfa, 160-240-68 mm . “Kırım Hanlığı, Altın Ordu Devletinin dağılmasının ardından (XIII-XIV. yüzyıllar) müstakil bir devlet olarak tarih sahnesine çıkmıştır. Fatih Sultan Mehmet döneminde Kırım, Osmanlı Devletinin kontrolü altına girmiştir. Osmanlının bu hâkimiyeti Rusya’nın 1783 yılında Kırımı işgal etmesine kadar devam etmiştir. Kırım, Rusya’nın işgalinden itibaren uzun yıllar sürecek olan zor ve çileli bir sürecin içine girmiştir. Kırım halkı, Ruslar tarafından çok sert politikalarla asimile, hatta yok edilmeye çalışılmıştır. Bu çileli sürecin en ağır halkalarından biri de 1944 yılında Stalin’in aldığı sürgün kararıdır. Bu sürgün kararıyla birlikte Kırım halkı, Orta Asya’ya (özellikle Özbekistan’a) doğru ölüm yolculuğuna çıkarılmıştır. Stalin’in ölümünün ardından baskının kademeli olarak azaltılması, tüm Orta Asya’da olduğu gibi, Kırım Türklerinin nüfus olarak yoğun bir şekilde bulunduğu Özbekistan’da da bir hareketlilik meydana getirmiştir. Bu hareketlilik döneminde Taşkent’te yayın hayatına başlayan Yıldız dergisi önemli bir yere sahiptir. Adeta Kırım Türklerinin toplanma merkezi hâline gelen dergi, birçok konu hakkında yazıların yazılması sebebiyle de döneme ışık tutmuştur. Kırım Türkçesiyle yazılan ve dönemin birçok önemli şahsiyetinin yazılarını da içinde bulunduran Yıldız dergisi, bizim de metin çalışmamızın esasını oluşturmuştur.”

Kırım’ın Çehreleri
Kitap , Latin , Türkçe / 2 Ocak 2018

Baronne L. De WRANGELL Tarih Vakfı Yurt Yayınları. İstanbul, 2014. ISBN:9789753333139-144 sf. 15,5×21,5cm Uzun tarihi boyunca sayısız kere istila edilen, topraklarında antik çağlardan beri farklı egemenliklerin hüküm sürdüğü, farklı etnik ve dini topluluklara, kolonilere, krallıklara ev sahipliği yapan Kırım, tarih boyunca önemini hiçbir zaman yitirmemiştir. Birinci Dünya Sa-vaşından önce bölgeyi gezen ve bir süre Kırımda yaşayan Baronne L. de Wrangell, Kırımın Çehreleri adlı eserinde bu çeşitlilikle zenginleşen Kırımın tarihsel gelişimini antik çağlardan günümüze dek arkeolojik, siyasal, askeri, sosyal, etnik ve kültürel şekillenmelere de ışık tutacak şekilde gözlemleriyle birlikte aktarıyor. 1939 yılında Fransa’da yayımlanan Kırım’ın Çehreleri, bir yandan yazarının etkileyici edebi üslubuyla zamanımızın çok gerisinde kalmış bir dönemi dile getirirken, diğer yandan sunduğu bilgilerle ve dönemsel anlatılarla tarihin nasıl katı bir yapıya sahip olmadığının karşı-laştırmalı bir örneğini sunuyor.