Крымская историографическая традиция XV-XIX веков (Krımskaya İstoriografiçeskaya Traditsiya XVXIX Vekov)
Kiril , Kitap , Rusça / 5 Ocak 2018

İlya ZAYTSEV Moskova: ., 2009 ISBN : 978-5-02-036419-6 [Serkan ACAR, Karadeniz Araştırmaları 37. Sayı’dan alınmıştır. www.Karam.org.tr] Klasik Osmanlı bakış açısına göre, Kırım Hanlığı Osmanlı Devleti’nin sıradan bir eyaleti idi. Bu yaklaşım inkâr edilemeyecek tarihî bir vakı- adır zira İstanbul’dan Kırım’a gönderilen Türk-Tatar hanlarına, Devlet-i Âli güya ihsan-ı şahanede bulunup “sadaka” veriyordu. Mamafih Karadeniz’in kuzeyinden bakıldı- ğında durum hiç de Osmanlı elitlerinin tasavvur ettiği gibi değildi. Nitekim Osmanlı Devleti’nin tüm engellemelerine ve yıkıcı faaliyetlerine rağmen Kırım Hanlığı özellikle XV. Ve XVI. Yüzyıllarda Deşt-i Kıpçak ile Doğu Avrupa’nın en güçlü siyasi teşekküllerinden biri olarak tebarüz etmiş ve Rusya’dan vergi alıp Altın Orda Devleti’nin diğer halefleri üzerinde hâkimiyet kurmayı başarmıştı. Kırım algısıyla alakalı Türk tarih yazımındaki bu marazî durum şüphesiz yüksek perdeden konuşan Osmanlı zadegânının mütekebbir tavırlarından kaynaklanıyordu. XXI. Yüzyılın sözde akıl hocaları ile kerametleri kendilerinden menkul ulemanın çıkmazı ise sadece Osmanlı arşiv belgelerini ya da eserlerini kullanmaları daha doğrusu kullanabilmeleri ile ilgilidir. Hâl böyle iken Türkiye’de tarihine ilişkin orijinal eserlerin çıkmamasına şaşırmamak gerekir. Ne de olsa bizim yerimize bu işleri yapan ecnebi müverrihler mevcuttur. Türk tarihçiliğinin hararetle ihtiyaç duyduğu bir çalışma Moskova Şarkiyat Enstitüsü müntesiplerinden İlya V. Zaytsev tarafından Rusça neşredildi. “XV-XIX. Yüzyıllarda Kırım Historiyografi Geleneği: Elyazmaları, Metinler, Kaynaklar” başlıklı bu eserin…

Milli Duygu
Kitap , Latin , Türkçe / 26 Aralık 2017

Cafer Seydahmet KIRIMER Ankara: Kırım Gelişim Vakfı, 2009 Yayına Hazırlayan : Sabri ARIKAN   ISBN : 978-605-89028-1 Açıklama : Cafer Seydahmet Kırımer, Milli Duygu. Ankara, 2009. 48 sayfa. Basım, yayın ve dağıtım hakkı, Eskişehir Kırım Halkbilim Araştırma Gençlik ve Spor Kulübü Derneği’ne aittir. Yayına Hzırlayan: Sabri Arıkan. (ISBN 978-605-89028-1) Kırım Türklerinin tanınmış lideri Cafer Seyahmed KIRIMER (1889-1960) siyasi yazılarına ilaveten hikayeler de yazmış, Kırım milli mücadelesini, ideallerini ve ananevi yaşamını aksettirmeğe çalışmıştır. Bu edebi yazıları ilk defa Emel dergisinin Köstence’de ve daha sonra İstanbul’da yayınlanan sayılarında çıkmıştır. Hikayelerinden on biri Nurlu Kabirler başlığı altında 1992 yılında bir kitap olarak tekrar yayınlanmıştır. Sabri Arıkan, Kırımer’in üç hikayesinin Nurlu Kabirler cildinde yer almadığını farketmiş ve bu eksikliği gidermeğe çalışmıştır. Sayın Ömer Özcan ve Recep Şen’in yardımlarıyla ortaya çıkan Milli Duygu aşağıdaki hikayeleri içermektedir: “Cin Mambet,” Emel Mecmuası, sayı 134-143, 1938. “İslam Ağa,” 1938,” Emel Mecmuası, sayı 126-130, 1938. Emel, sayı 23, 1964 “Milli Duygu,” Emel, sayı 24, 1964 Ayrıca, Prof. Dr. Halil İnalcık’ın Cafer Seydahmed’in ölümünün 5. yıldönümü vesilesiyle 1965’te yazdığı yazı Milli Duygu’da yer almaktadır. Kitapçık, Kırım Gelişim Vakfı tarafından kültür hizmeti olarak ücretsiz dağıtılmaktadır. Tanıtan: İnci Bowman

Altın Orda ve Rusya Altın Orda ve Rusya – Rusya Üzerindeki Türk Tatar Etkisi
Kitap , Latin , Türkçe / 26 Aralık 2017

İlyas KEMALOĞLU. İstanbul: Ötüken Neşriyat, 2009 ISBN : 9789754377194   Altın Orda’nın Rusya üzerindeki etkileri ilgi çekici ve çok az incelenmiş bir konudur. Türkçe kaynakların günümüze ulaşmaması ve tarihçilerimizin kaynakların Rusçalarına erişme şansına sahip olmamaları yüzünden bu konuda yapılan araştırmalar çok sınırlı kalmıştır. Altın Orda Devleti tarihi, Türk tarihi içinde en az bilinen alanlardan olmuştur. Elinizdeki kitap, boşluğu kısmen doldurmaktadır. Altın Orda’nın Rusya üzerindeki etkilerini tespitte, konunun şimdiye kadar araştırılmamışlığı yanında başka zorluklar da vardır. Altın Orda’dan önce de sonra da Ruslar bu coğrafyadaki Türk halklarıyla irtibat içinde olduklarından, hangi etkinin hangi döneme ait oluğunu tespit güçleşmektedir. Bu sebeple, kitapta, Altın Orda öncesi ve sonrasındaki iki farklı Rus devleti karşılaştırılmak suretiyle farklılıkları belirtmeye çalışılmıştır. Bu tespitler, Altın Orda Devleti’nin siyasî, idarî ve sosyo-kültürel yapısıyla mukayese edilmiş, etkileşim alanları ve şekilleri ortaya konulmuştur. Burada tek bir etkileşim türünden de bahsetmek mümkün değildir. Çünkü Hanların Rus topraklarında baskı kullanarak uyguladıkları değişikliklerin yanında, Altın Orda hâkimiyetinin dolaylı etkilerinden ve Rusların Altın Orda’nın çeşitli uygulamalarını gönüllü olarak benimseyip örnek almalarından da söz edilmelidir. Bu çalışma, tarihten hukuka, askerlikten dine, ekonomiden işletmeye, mimariden sanata, dilden edebiyata geniş bir yelpazeyi kapsamaktadır. Kaynak yokluğu nedeniyle karşılaşılan zorluklara rağmen, konu daraltılmamış ve Altın Orda’nın Ruslar üzerindeki etkilerinden bahsedilmeye…

Kene Kaos
Kitap , Latin , Türkçe / 26 Aralık 2017

Vedat Fikri HALLAÇ Güncel Yayıncılık, İstanbul, 2009.   ISBN : 9789944840613 Açıklama : 1.Baskı Sayfa Sayısı: 235 Ebat(En-Boy): 135×210 mm Kene ile bulaşan ölümcül kabusun tarihsel gerçeklere dayalı çarpıcı öyküsü… Kırım Kongo Kanamalı Ateşi hastalığına adını veren Kırımda, tarihin derinliklerinden çıkıveren bir katliam gerçeği, bizi 1944 yılına götürüyor. Yüzbinlerce Kırım Türküne uygulanan sürgün, zulüm ve soykırım sürecinde filizlenen tertemiz bir aşk, bize aşkın dini ve ırkı olmadığını gösteriyor. Ve, yanıtlanması gereken büyük bir soru ortaya atıyor: Kırım Kongo Kanamalı Ateşi bir biyolojik silah olarak mı üretildi?.. MOSSADın bu işteki rolü ne?.. Gizli servislerin sıcak savaşını bir solukta okuyacaksınız…

Kırım’da İlk Ezanlar
Kitap , Latin , Türkçe / 26 Aralık 2017

Abdurrahim DEDE Kaynak Yayınları, İstanbul, 2009. ISBN : 978-9944-125-66-6 Açıklama : 1944 yılında Kırım’ ı kendilerine bin yıldır vatan edinmiş insanlar evlerinden barklarından zorla çıkarılıp Sovyetlerin uçsuz bucaksız diyarlarına sürüldüler. Eski Sovyetler Birliği’nde başlayan yeni dönemle, Kırım Türkleri’nin uğradığı bu zulüm dosyası da ele alınarak insanların yeniden vatanlarına dönmelerine izin verildi. Kısa zamanda Sovyetlerin dört bir yanına dağılmış Kırımlılar bulundukları yerlerdeki kurulu düzenlerini bozarak öz yurtlarına koştular. Abdürrahim Dede topraklarından sürülmüş parçalanmış vatansız bırakılmış bu insanların kaybettikleri değerlere yeniden kavuşma mücadelesinin ilk yıllarını anlatıyor kitabında.

Sanadan Yañğırağan Şiirler Санадан янъгъырагъан шиирлер
Kiril , Kırım Tatarca , Kitap / 26 Aralık 2017

Riza YUSUF Akmescit: ., 2009 Dil : KırımTatarca Alfabe : Kiril Риза Фазыл Кириш сёз ерине 3 Риза Юсуф Меним къысметим 5 ЭДЕБИЯТЫМЫЗНЫНЪ АЛТЫН САИФЕЛЕРИ Исмаил Гаспринский Къырым 12 Аман, огълум! 12 Номан Челебиджихан 13 Ант эткенмен 13 Савлукъман къал татарлыкъ 15 Бекир Чобан-зале 17 Бир изин беоинъиз 17 Тувгъан тиль 18 Булутлар, булутлар 19 Джаныкъ къавал 19 Амди Гирайбай 20 Яш татарларгъа 22 «Ант эткенмен» айтаман 22 Шевкъий Бекторе 24 Татарлыгъым 26 Абдуллла Лятиф-заде 26 Бер! 28 Мемет Ниязий 28 Добруджадан сизге селям кетирдим 30 Мемет Нузет 30 Ногъайнынъ адагъы 32 Эшреф Шемьи-заде 32 Юрегиме 34 Эльвида! 37 Шамиль Алядин 39 Аджизлик иле чатышув 39 Джынгъыз Дагьджы 41 Севдигим Ялта 41 Беринъиз атамнынъ къылычын манъа 4? Юнус Темиркъая 43 Мен сенсиз кечалмам 43 Мемет Севдияр 45 Эльвида, Ватан! 45 Фикрет Юртер 47 Ватан, сенден тилегим! 47 Черкез-Али 49 Омюрлик борджлумыз 49 Тапсам да анамны 50 Идрис Асанин 51 Ватан дуйгьусы 51 Меним антым 52 Риза Фазыл 54 Бу демек Ватандыр! 54 Багьышла 55 Шакир Селим 57 Багъышлав 57 Сачым агъарды 60 Сагь ол, озьбек 60 Шерьян Али 62 Севги ренки 62 Ахмед Ихсан Къырымлы 66 Гузель Къырым 66 Гюнер Акъмолла 68 Неден? 68 Гюнерден Ризагьа 70 Къыяседдин Утеу 71…

Eski Polatlı Köyü’ne yerleşen Kırım Türklerinde gelenek ve adetler
Latin , Tez , Türkçe / 26 Aralık 2017

Eski Polatlı Köyü’ne yerleşen Kırım Türklerinde gelenek ve adetler / Traditions and conventions of the Crimean Turks who have settled in eski Polatlı Village Yazar: OĞUZ TİMUR Danışman: PROF. DR. ZAFER İLBARS Yer Bilgisi: Ankara Üniversitesi / Sosyal Bilimler Enstitüsü / Antropoloji Anabilim Dalı / Sosyal Antropoloji Bilim Dalı Konu:Antropoloji = Anthropology ; Sosyoloji = Sociology Dizin:Alan araştırması = Field research ; Ankara-Polatlı = Ankara-Polatlı ; Antropoloji = Anthropology ; Gelenekler = Traditions ; Kırım Türkleri = Crimean Turks ; Sosyal antropoloji = Social anthropology Yüksek Lisans Türkçe, 2009, 171 s. Bu çalışmada Kırım’dan göç ederek Eski Polatlı köyüne yerleşen Kırım Türkleri ele alınmıştır. Bu çerçevede Kırım Türklerinin sosyal hayatı, gelenekleri ve adetleri sosyal antropolojik bakış açısı ile incelenmiştir. Çalışmamız, aile yapısı, büyüklere saygı ve misafirperverlik, doğum, sünnet, kız isteme, söz kesme, nişan ve düğün, yılbaşı ve doğum günü kutlamaları, bayramlar, tepreş şenlikleri, yemekler, müzik ve ölüm olmak üzere toplam 11 farklı alanı içermektedir. Her bir alan incelenirken önce o alanda, halen Kırımda yaşayan Kırım Türklerinin uygulamalarından bahsedilmiş ve müteakiben faaliyetlerin köyümüzdeki eski ve yeni şekline yer verilmiştir. Eski Polatlı köyünde yaşayan Kırım Türklerinin gelenek ve adetleri büyük ölçüde korunmuş olmakla beraber, gelişen teknoloji ve kentleşme neticesinde ufak tefek bir takım değişikliklere uğradığı…