Hakan KIRIMLI, Nicole Kançal-FERRARI, Gökçe GÜNEL, İbraim ABDULLA, Nariman ABDÜLVAAP, Safiye EMİNOVA, Gülşen DİŞLİ   Yurtdışı Türkler ve Akraba Topluluklar Başkanlığı Yayınları, Ankara, 2016. ISBN: 978-975-19-65-00-4 880 sayfa Kırım’da günümüzde ayakta kalabilen Kırım Tatar mimarî eserlerinin tam bir dökümünü vererek, bunları tek tek bütün yönleriyle ilmî olarak tanıtan Kırım’daki Kırım Tatar (Türk-İslâm) Mimarî Yadigârları adlı dev çalışma geçtiğimiz günlerde Ankara’da yayınlandı. Bilkent Üniversitesi öğretim üyelerinden Hakan Kırımlı ile İstanbul Şehir Üniversitesi öğretim üyelerinden Nicole Kançal-Ferrari’nin yönetimindeki Türkiye ve Kırım’dan karma bir akademik heyet tarafından kaleme alınan kitap büyük boy 880 sayfadan oluşuyor. Türkiye Cumhuriyeti Başbakanlık Yurtdışı Türkler ve Akraba Topluluklar Başkanlığı tarafından yayınlanan kitabın yazarları Hakan Kırımlı, Nicole Kançal-Ferrari, Gökçe Günel, Nariman Abdülvaap, merhum İbraim Abdulla, Safiye Eminova ve Gülşen Dişli. Kitap beş yılı aşkın yoğun bir çalışma ve araştırmanın ürünü olarak hazırlandı. Eserde Kırım’da günümüze ulaşabilmiş istisnasız her bir Kırım Tatar eserinin geçmişteki ve bugünkü resimleri sunularak detaylı olarak hikâyesinin verilmesi amaçlandı. Bunun için Kırım’ın Rusya tarafından işgalinden hemen öncesine kadar yarımadanın her noktasında saha çalışması yürütüldü, Kırım ve Osmanlı arşivlerinde yoğun ve titiz bir tarama gerçekleştirildi ve binlerce kare fotoğraf çekildi. Bu fotoğraflardan 1000’den fazlası kitapta yer almaktadır. Kitapta bilinen mimarlık eserleri bilinmeyen yönleriyle tanıtılırken, hiç bilinmeyen bazı…

Hasan KIRIMER. Eskişehir, 2015. ISBN: 978-605-85143-0-0 [24] +160 sayfa; 21×29,5 cm Eser araştırmacı yazar Hasan Kırımer’in Kırım Tatarlarının zengin mutfak kültürünü tanıtmak ve belgeleyerek gelecek kuşaklara ak-tarmak amacıyla gerçekleştirdiği çalışmasının neticesidir. Bilhassa Eskişehir’de yaşayan Kırım Tatar ev hanımlarının verdiği tariflere Kı-rım’dan ev hanımlarının tarifleri de eklenmiş, renkli fotoğraflarla kitap zenginleştirilmiş. Yemekler sırasıyla şu şekilde tasnif edilmiş: Soslar, Turşular, Salatalar, Çorbalar, Etsiz Yemekler, Mantarlı Yemekler, Etli Yemekler, Köfteler, Kümes Hayvanları, Av Etleri, Balıklar, Pilavlar, Hamurlu Yemekler, Hoşaflar; Tatlı, Kurabiye ve Pastalar, Marmelat ve Reçeller. Onlarca yemek tarifinin bulunduğu kitabın sonunda İsmail Otar’ın meşhur Çibörek şiiri de yer alıyor.

Hasan KIRIMER Eskişehir Odunpazarı Belediyesi, Eskişehir, 2015. ISBN: 978-975-6881-20-0 [10]+ 526 Sayfa, 21×29,5 cm. Eskişehir’in Odunpazarı ilçesinde Odunpazarı Belediyesi’nin restore ettiği tarihi bir ev “Kırım Kültür Evi olarak hizmete alınmıştı. Eskişehir Kırım Türkleri Yardımlaşma ve Spor Derneği tarafından civardaki Kırım Tatar köylerinde yürütülen bir çalışma ile pek çok orijinal el sanatı ürününün gönüllüler tarfından bu Kültür evine bağışlanması sağlanmıştı. Böylece ortaya zengin bir koleksiyon çıktı. İşte bu kitap da gerek bu koleksiyonda gerekse kişisel koleksiyonlarda yer alan yüzlerce Kırım Tatar el sanatı örneğinin fotoğraflarından oluşmaktadır.

İstanbul Bilgi Üniversitesi, İstanbul,2015. ISBN : 978-605-399-397-1 Açıklama : Derleyici: Ayhan Kaya Derleyici: Dr. M. Murat Erdoğan Sayfa Sayısı 394 Cilt Tipi Karton Kapak Kağıt Cinsi Kitap Kağıdı Boyut 19 x 24 cm. Türkiye’nin Göç Tarihi, 14. Yüzyıldan 21. Yüzyıla Türkiye’ye Göçler adlı bu eser, Anadolu topraklarının yüzlerce yılın ötesine uzanan son derece hareketli, zengin ve o ölçüde de çok yönlü, çok kültürlü sonuçlar yaratan göç tarihinin, dünden bugüne ulaşan hikayesini konu ediniyor. Aslında çalışma, Anadolu coğrafyasının kısa sayılabilecek bir tarihsel dilimi üzerinde yoğunlaşmakta ve genel olarak Osmanlı Devleti’nin kuruluşundan bu yana gerçekleşen göçlerin yaratmış olduğu toplumsal, ekonomik, siyasal ve kültürel yapılanmalarını sonuçlarıyla birlikte ele almaktadır. Bir başka açıdan da bakıldığında bu önemli eser, bir anlamda çok kültürlü Anadolu’yu resmetmekte, bu geniş çerçeve içinde yüzlerce yıl sürekli değişen ama hiçbir zaman tek renkli olmayan zengin ve çarpıcı tabloyu anlamamızı sağlamaktadır. Her biri konularında uzman olan değerli bilim insanlarımızın özgün çalışmalarının yeraldığı kitapta, Türkiye’nin artık giderek artan oranda göçmen kitlesine evsahipliği yapacağı gerçeğinin reddedilemeyeceği vurgulanmakta, toplumumuzun belli bir kesiminde potansiyel olarak varolan ve son Suriyeli göçmenlerin gelmesiyle de yükselmeye başlayan “göçmen karşıtı” söylemlere karşı doğru politikalar üretilmesi önerilmektedir. Bunun da yolu ciddi ve güvenilir toplumsal, siyasal, kültürel ve hukuki bir yapılanma…

Prof. Dr. Ertuğrul YAMAN . Akçağ Yayınları. Ankara, 2015. ISBN:978-605-342-209-0. 184 sf. 13,5×20,5cm Türk dilbirliği konusunda en şuurlu ve başarılı çalışma, hiç şüphesiz, Gaspıralı İsmail’e aittir. Gaspıralı, Türk dünyasının “Dilde, işte, fikirde birlik” şiarıyla bütünleşebileceğini savunmuş ve bu yolda özellikle ortak dili önplanda tutmuştur. Yıllarca, büyük sıkıntılar içe-risinde çıkardığı “Tercüman” gazetesiyle bu düşüncesini gerçekleştirmiştir. Gaspıralı İsmail’in bu düşünceleri, Türk dünyasının birleşmesi ve dil birliğinin sağlanması yolunda çok büyük roller üstlenmiştir. Türk dünyasında birlik ve dirliğin yolu, dil birliğinden geçmektedir. “Türkçede Birlik”, bütün diğer birlikteliklerin hem anahtarı hem de güvencesidir. Elinizdeki bu eserde, konunun ayrıntılarını okuyacaksınız. (Tanıtım Bülteninden)

Prof.Dr. Şaban KUZGUN. Bilge Kültür Sanat, İstanbul, Mayıs 2015. ISBN: 978-605-4921-75-1, 368 sayfa, 12×19,5 cm. Kaynak eserlerde Hazarların bir kısmının Yahudiliği kabul ettiği haber verilmektedir. Bazı araştırmacılar, verilen bu bilgileri değerlendirerek bugünkü Doğu Avrupa Yahudilerinin M.S. VIII. yüzyılda Yahudiliği kabul etmiş olan Hazarların çocukları olduğunu ileri sürmektedirler. Bu eserde, Hazarların siyasî ve dinî tarihleri incelendikten sonra onların ne kadarının, hangi amaçlarla, ne tür bir Yahudiliği kabul etmiş oldukları ve bu olayla Doğu Avrupa’daki Talmudist Yahudilerin mi, yoksa bugün dünyada sayıları oldukça azalan Karay (Karâî) Türklerinin mi ilişkisi olduğu ortaya konmaktadır. Bu araştırma ile, geçmişte Yahudiliği benimsemiş olan Türklerle günümüzde Tevrat’a inanmalarına rağmen Türkçe konuşan ve Türk dünyasının üyesi olmaya devam eden Musevî Türklerin durumu incelenmektedir. Arka Kapak Yazısı

Bekir Sıtkı ÇOBANZADE. Palet Yayıları, Konya, 2015. Hazırlayan: Fatih Numan Küçükballı / Ufuk Deniz Aşçı ISBN: 978-6055262716 300 sayfa. 15,4×22,5cm “…Yukarıda zikrettiğimiz Türkiyat ve şarkiyat ocaklarından birisi olmağa aday Kırım Üniversitesi’nde geçirdiğim dört yıllık ilmî ve tedrisî ömür, Türk-Tatar dillerinin şimdiye kadar hangi usullerle, kimler tarafından araştırıldığını bana öğretti. Bu bilgileri başkalarının da bilmesi gerektiğini düşündüm. Hakikaten Türkoloji araştırmalarının kısa ve yüzeysel de olsa tarihî geçmişi, üniversite talebelerini ve ikinci derece, hatta dil öğretimine şuurlu bir tarzda yanaşmak isteyen birinci derece mekteplerin muallimlerini büsbütün başka bir âleme ve ruhiyete eriştirebilirdi. Bundan başka Türkoloji araştırmalarının temel sebeplerine varabilmek ve bu hususta tenkidî ve tahlilî bir bakış açısı sahibi olabilmek için, genel dil biliminin ses ve şekil bahisleri ve bunların Türk-Tatar dillerine tatbiki hususlarıyla da aşina olmak lazımdır. Eserimiz, işte bu ihtiyacı karşılama ve bu konulara dikkatleri çekme isteğiyle tertip olunmuştur…” -Çoban-zâde-

Serra MENEKAY. Doğan Kitap, İstanbul, 2015. ISBN: 978-6050924091 416 sayfa, karton kapak, 13,5×19,5cm. Dansa ve müziğe çok yetenekli olan Nehar, köyünden ayrılarak Akmescit’teki bir tiyatro kumpanyasına katılır. Burada ömür boyu dost kalacağı Bilal Ağa ve Rebiye’yle tanışır ve bir Alman subayına âşık olur. Ne yazık ki tüm dünyayı etkisi altına alan İkinci Dünya Savaşı hepsinin hayatlarında onulmaz yaralar açacak, savaş sonrasında ise Sovyetler Birliği’nin politikaları Kırım’daki aileleri, sevgilileri birbirinden kopararak dünyanın dört bir yanına savuracaktır. Serra Menekay Aluşta’dan Esen Yeller’de bir kısmı Kırım’dan Türkiye’ye göç eden, bir kısmı ise Sovyetler Birliği’nde sürgüne mahkûm edilen ailesinin yaşadıklarını bir roman kurgusuyla anlatırken, Kırım halkının trajedisine ve demokratik direnişine de ışık tutuyor. İki kadının gözünden savaş, vatan hasreti, yaşam mücadelesi, doğum, ölüm ve aşk… Her şeyden biraz, en çok da hayat…

Ali İhsan KOLCU. Salkımsöğüt Yayınları, Erzurum, 2014. ISBN: 6055160296. 111 sayfa; 13,5×19,5 cm. 2.Baskı. Türk aydınlanmasının büyük önderlerinden Ceditçi, gazeteci, düşünür, yazar ve yayımcı İsmail Gaspıralı yalnızca yaşadığı döneme değil sonraki yüzyıla da damgasını vuran önemli aydınlardan biridir. Onun 1914’te ölümünden sonra Tercüman yazı heyetinin katkılarıyla Hasan Sabri Ayvazof tarafından hazırlanan bu albümde, İsmail Gaspıralı’nın hem özel hayatı hem de yazarlık, gazetecilik hayatıyla ilgili önemli bilgiler vardır. Kendisini dünya Müslümanlarının aydınlanması çalışmaya adamış bu büyük adamın yürüttüğü faaliyetler, bu kitapta tarihsel belgeler ışığında ele alınmış ve onun ölümünün İslam dünyasında yaptığı büyük yankılar özetlenmiştir.

Abid TAHİRLİ. İleri Yayınları, İstanbul, Ekim 2014. ISBN: 9786055452582 224 Sayfa. 14,5×20,5 cm. İlk arayışlarından başlayarak onun “Dilde, fikirde, işte birlik!” ülküsünü hayata geçirdiği ve kendisiyle özdeşleşen başyapıtı Tercüman gazetesine (1883-1918), cehalete indirilen ağır darbe olan “Yeni Okul”dan Türkçe konuşan halkların her alandaki birliği mücadelesine ve “Bütün Türklerin tercümanı” olmasına kadar İsmail Gaspıralı’nın yaşamını aktaran, meslektaşlarının ve araştırmacıların gözüyle ona ışıldak tutan İsmail Gaspıralı’nın Dünyası’nda kendi yapıtlarından yararlanılarak hazırlanmış İsmail Gaspıralı portresi çıkıyor karşımıza. Yaşamı, yapıtları, çalışmaları, düşünceleriyle yeterince bilinmeyen Gaspıralı’nın, UNESCO’nun 2014 yılını İsmail Gaspıralı Yılı ilan etmesiyle yeniden gündeme gelmesi çabalarının boşa gitmediğini göstermektedir. -Öner Yağcı-