Op. Dr. Yalkın BEKTÖRE Türk Dünyası Vakfı, Eskişehir, 2014. ISBN: 978-605-149-537-8, 224 sf. “Bu güne kadar Kırım Müziğini, tanıtan notalarıyla birlikte ele alan bir eserin yokluğu hep hissedildi. Bu eksikliğin giderilmesinde, Dr. Yalkın Bektöre, bu çok kıymetli eseriyle ilk ve çok önemli bir adımı atmış oluyor. Bu eserin ilk olmasının yanında Dr. Yalkın Bektöre’nin bu konudaki uzun yıllara dayanan birikimi ve yetkinliği de bu çalışmaya ayrı bir kıymet kazandırmaktadır. Çünkü o Kırım Türk halk müziğinin ve folklorunun canlı yaşandığı bir evde doğdu. Babası rahmetli Emin Bektöre, bizlerinde çok şey öğrendiği, Türkiye’de özellikle Eskişehir’de Kırım Halk folklorunun tanınmasının öncülerindendi. Keza Ankara Üniversitesi Tıp Fakültesi yıllarından itibaren, Ankara Kırım Derneği’nde rahmetli Halil Haksal, Habib Seferoğlu, Şahin İşiner, İstanbul Kırım Derneğinde Bilal Menakay gibi çok kıymetli insanlarımızdan aldığı eğitim ve bilgiler onun Kırım Türk Halk müziğinin inceliklerini, hikâyelerini öğ-renmesine büyük katkı sağlamıştır. Dr. Bektöre, eserinin sonunda yer alan Anılardan Kareler bölümünde kendisine katkıda bulunan bu kıymetli insanlarımıza, Kırım Türk Halk Müziğini Anadolu’ya taşıyan, yaşatan katkıda bulunan değerli şahsiyetlerimizin bir kısmına ve fotoğraflarına yer vererek, hem eserini kıymetlendirmiş hem de kadirşinaslık göstermiştir. Yılların araştırma ve birikimine dayanan ve SSCB’nin dağılmasından sonra Kırım’daki birbirinden değerli müzik insanlarımızla ve diğer çalışmalarla, kaynak eser ve kişilerle olgunlaşan…

Selma GÜLSEVİN. Türk Dil Kurumu Yayınları: 1165, Ankara, 2016.   ISBN: 9789751631732 534 sayfa, Karayca; Hazar Devleti’nin bakiyesi kabul edilen, Museviliğin Karia mezhebini kabul etmiş olan Karayların dilidir. Bu dil, Türk dilinin Kıpçak lehçelerinden biridir. Karay Türklerinin Dili başlıklı bu eserde, Karaylar ve Karayca ile ilgili bilgiler, Troki diyalekti ile yazıya geçirilmiş çeşitli eserlerden seçme metinler ve onların Türkiye Türkçesine aktarımları ile dil incelemeleri ve söz dizini bulunmaktadır.

Yavuz AKPINAR. Ötüken Neşriyat, İstanbul, 2017. ISBN : 9786051556178 Açıklama : 590 sf. 12×19,5cm Bu eserde, İsmail Gaspıralı’nın eğitim hususunda çeşitli makale ve kitaplarında ifade ettiği görüşler bir araya toplanmıştır. Elinizdeki kitap, İsmail Gaspıralı’nın eğitim konusuyla alâkalı olarak ve usûl-i cedit fikri etrafında şekillendirdiği düşünceleri ihtiva etmektedir. Gaspıralı külliyatının sonuncusu olan bu kitap, millet şuurunun kazanılmasında eğitimin ne kadar ehemmiyetli bir rolü olduğunu ortaya koymaktadır. O, millî ve manevî değerlerle insanlığın ortak eserleri olan medenî vasıtaları birbirinden ayırmıştır. Hem Batı’nın teknolojisini almamızın lüzumuna hem de millî kalmamızın imkân ve zaruretine inanmıştır. Gaspıralı, birçok aydının Batı’da gördüğü her şeyi sorgusuz sualsiz almak gerektiğini düşünmesine karşılık, bizim “biz” olarak kalmakla da modernleşebileceğimizi ileri bir görüşle ifade etmiştir. Bu ileri görüşlülüğün ve medeniyet anlayışının bir diğer tezahürü de, Gaspıralı’nın, kadınların cemiyet hayatına sokulmadığı o dönemde, onları medeniyetin vücuda getirilmesinin ihmal edilemez bir unsuru olarak görmesidir. Eğitimin fert ve cemiyet hayatındaki müspet ve vazgeçilmez fonksiyonunu ifade eden ve bu hususta herhangi bir sınırlama tanımayan Gaspıralı’nın görüşleri bugüne de ışık tutabilecek mahiyettedir.

Serra MENEKAY. İstanbul: Galeati Yayıncılık, 2017. ISBN : 9786058234475  Açıklama : 416 sf. 13,5×19,5cm. Serra Menekay, “Aluşta’dan Esen Yeller, Bir Kırım Türküsü”, “Kuşbakışı” ve “İğne Oyası”ndan sonra yeni bir roman ile okurlarıyla buluşuyor. “ŞEFİKA, İsmail Gaspıralı’nın Kızı”… “Şimdi işini gücünü bırakıp benimle bu yola çıkmanı istiyorum senden. Biliyorum tuhaf, zor, muhtemelen çok zamansız, hatta belki de imkânsız geliyor sana şu an böyle bir yolculuğa çıkmak. Ama bana güven yavrum, pişman olmayacaksın…” Böyle diyor Münevver, Bilge’ye. Bu satırlarla başlıyor Bilge’nin Şefika’yı, annesini ve kendini tanıma serüveni. Bu kitapta Şefika Gaspıralı’nın inanılmaz hayat hikâyesini, Serra Menekay’ın akıcı dilinden okuyacaksınız. Şefika’nın babası ve kitabın gizli kahramanı İsmail Gaspıralı’nın Kırım’da başlayıp tüm Rusya’ya yayılan “Türk Eğitim Reformu”na tanıklık edeceksiniz. Şefika’yı tanıdıkça, yüzyıl önce yaşamış eğitimci, editör, milletvekili, “first lady” ve anne olan aydın ve çalışkan bir Türk kadınının, günümüz aydınlarıyla aynı sorunları yaşamış ve aynı kaygıları taşımış olmasına şaşıracaksınız. Aydın nesiller yetiştiren bilge kadınlara adanmış bu kitabında Serra Menekay yine tarihi gerçeklikleri, ustaca kurguladığı bir romanın içinde okurun yüreğine dokunarak sunuyor… İyi okumalar diliyoruz…

M. Akif KİREÇCİ – Selim TEZCAN Hoca Ahmet Yesevi Uluslararası Türk-Kazak Üniversitesi, Ankara, 2015 ISBN: 978-9944-237-31-4 64 sayfa, 19×27 cm. Kırım Hanlığı’nın kuruluşundan 2014’teki Rus işgaline kadar geçen zaman dilimindeki Kırım tarihi özlü bir şekilde okura sunuluyor. 3 bölümden oluşan ve renkli görsellerle zenginleştirilen kitapçık Kırım Hanlığı, Rus Hâkimiyeti, Dönüş ve Bugün ana bölümlerinden oluşuyor.

Cafer Seydahmet KIRIMER, Yayına Hazırlayan: Cezmi BAYRAM Türk Ocakları İstanbul Şubesi, İstanbul, 2015 ISBN: 9789757739777 240 sayfa, 20×22 cm. İçindekiler: Tercümei Hali – Hususi Hayatı Esas Fikirleri – Dil Birliği – Mefkûreciliği – Seciye Kuvveti – Taktik Kabiliyeti – Kadirşinaslığı – İşleri Dil Birliği ve Neticeleri Türkiye’de Sadelik Cereyanı Bolşevikler Devrinde Dil Meselesi İlk Mekteplerle Medreseleri Islah Meselesi Hindistan Seyahati ve İslamcılığı Mısır’da İslam Kongresi Akdi Teşebbüsü Türklüğün İsmail Beyi Takdiri Hastalıkları, Vasiyeti ve Ölümü İsmail Bey’in Yazılarından Bazı Parçalar İsmail Bey Hakkında Yazılanlardan Bazıları…

Her yıl büyük Türk bilgi şölenleri 1- İSMAİL BEY GASPIRALI Editörler: Alev Sınar UĞURLU, Selçuk KIRLI Türk Ocakları Bursa Şubesi, Bursa, 2015 ISBN: 978-975-7739-81-4 322 sayfa, 16×24 cm. Türk Ocakları Derneği Bursa Şubesi ve Uludağ Üniversitesi’nin tertip etmeye başladığı “Her Yıl Bir Büyük Türk” Bilgi Şölenleri dizisinin ilkinde, vefatının yüzüncü yılı olması ve UNESCO tarafından bu yılın İsmail Gaspıralı yılı ilan edilmesi nedeniyle İsmail Bey Gaspıralı konu edildi. Bilgi şöleninde tebliğ edilen 27 makale bir kitapta toplandı. Mustafa Abdülcemil Kırımoğlu’na fahri doktora ünvanının verildiği törene dair fotoğraflar ve Kırımoğlu’nun bu törende yaptığı konuşma da kitaba eklenmiş.

Türkiye Nogayları’nda Yaşam / Türkiye Nogayları’nda Yaşav Dilek ARSLAN TİKA, Ankara, 2015 ISBN: 978-605-4283-04-0 100 sayfa, 16×24 cm Dilek Arslan’ın yüksek lisans tezini referans alarak hazırladığı kitap ‘Nogayların Siyasî, Ekonomik ve Demografik Yapıları’, ‘Nogaylarda Dil’ ve ‘Nogaylarda Kültürel Özellikler’ ana başlıkları altında bölümlendirmiştir. Eserin tamamı hem Türkiye Türkçesi hem de Nogayca ile kaleme alınmıştır.

Tülay ÇULHA. Türk Dil Kurumu Yayınları, Ankara, 2015. 600 Sayfa, 16×24 cm. ISBN: 9789751631237 Bu çalışma, “Kırım Karaycasıyla Yazılmış Bir Mecmua” başlıklı doktora bitirme çalışmasının baskıya hazırlanmış şeklidir. Karay Türkçesinin Kırım diyalektine ait halk edebiyatı örneklerini içeren Katık Mecmuası, İbrani harfleriyle kaleme alınmış el yazması bir metindir. Kitap, temelde adı geçen mecmuanın yazı çevirimi ve dizin-sözlük çalışmasından oluşmaktadır. Eser sahibinin hazırlamış olduğu çalışma, Giriş, Metin (Mecmua), Sözlük-Dizin, Kaynakça, Sonuç ve Ekler olmak üzere 6 bölümden oluşmaktadır. Eserin sonunda Katık Mecmuası’nın tıpkıbasımı yer almaktadır.

Gaspıralı İsmail Bey’in Ölümünün 100. Yılında Dilde Fikirde İşte Birlik’te Neredeyiz? Uluslararası Sempozyumu bildiriler: 15-17 Ekim 2014, İstanbul İstanbul: Türk Ocağı İstanbul Şubesi, 2015